حمایت عاطفی از کودک دارای لکنت در خانواده
واکنش خانواده میتواند تجربه کودک از لکنت را سبکتر یا سنگینتر کند. هدف حمایت عاطفی این نیست که کودک را وادار کنیم همیشه روان صحبت کند؛ بلکه باید احساس امنیت، آزادی در بیان و مشارکت او در ارتباط حفظ شود.
به محتوای حرف کودک گوش دهید
هنگام صحبت، نگاه طبیعی داشته باشید و جمله او را کامل نکنید. نشان دهید که آنچه میگوید مهمتر از سرعت یا شکل بیان آن است.
از تذکرهای مکرر پرهیز کنید
جملاتی مانند «آرامتر»، «نفس بکش» یا «دوباره بگو» اگر مرتب تکرار شوند ممکن است فشار ارتباطی را افزایش دهند. اگر راهبرد خاصی لازم است، بهتر است در چارچوب برنامه گفتاردرمانی آموزش داده شود.
نوبتگیری در خانواده
گفتوگوهای خانوادگی سریع و همراه با قطع کردن میتوانند برای کودک دشوار باشند. بهتر است اعضای خانواده فرصت کامل برای تمام کردن جمله داشته باشند و سرعت تعامل کمی آرامتر شود.
درباره لکنت پنهانکاری نکنید
اگر کودک درباره لکنت سؤال میکند، پاسخ ساده و بدون قضاوت بدهید. لکنت نباید به موضوعی شرمآور تبدیل شود. پذیرش واقعبینانه میتواند از ترس و اجتناب بیشتر جلوگیری کند.
چه رفتارهایی میتوانند فشار را بیشتر کنند؟
- مسخره کردن یا تقلید لکنت
- مقایسه با خواهر و برادر
- وادار کردن کودک به صحبت در جمع بدون آمادگی
- تصحیح مداوم گفتار
- تکمیل جمله کودک
- عجله دادن برای پاسخ
مدرسه و مهدکودک
مربی و معلم بهتر است فرصت پاسخ کافی بدهند، از قطع کردن صحبت کودک خودداری کنند و برای ارائه شفاهی فشار غیرضروری ایجاد نکنند. در صورت نیاز، درمانگر میتواند راهنمایی مشخص برای محیط آموزشی ارائه دهد.
چه زمانی ارزیابی لازم است؟
اگر لکنت پایدار است، شدت آن بیشتر شده، تقلا و حرکات اضافی دیده میشود، کودک از حرف زدن اجتناب میکند یا نگرانی زیادی نشان میدهد، ارزیابی گفتاردرمانی توصیه میشود.
مطالب تکمیلی در بخش لکنت و روانی گفتار قرار دارد.
اگر اضطراب هم وجود دارد
گاهی اضطراب پیامد تجربههای ارتباطی دشوار است و گاهی مستقل از لکنت وجود دارد. اگر ترس اجتماعی یا اجتناب شدید دیده میشود، همکاری روانشناس میتواند در کنار گفتاردرمانی مفید باشد. بخش روانشناسی کودک منابع مرتبط را دارد.
گفتار توانگستر
در گفتار توانگستر، علاوه بر خود لکنت، واکنش کودک و خانواده و اثر آن بر مشارکت روزمره بررسی میشود. برای آشنایی با خدمات، صفحه گفتاردرمانی در کرج را ببینید.
جمعبندی
حمایت عاطفی یعنی ایجاد فضایی که کودک بتواند بدون ترس از قضاوت حرف بزند. گوش دادن، نوبتگیری، کاهش فشار و مراجعه بهموقع میتوانند تجربه ارتباطی کودک را بهتر کنند.