نوزاد به صدا جواب نمی‌دهد؛ نشانه‌ها و زمان ارزیابی شنوایی
واکنش نوزاد به صدا یکی از شاخص‌های مهم رشد شنوایی و ارتباطی است، اما پاسخ‌ندادن در یک موقعیت به‌تنهایی به معنای کم‌شنوایی نیست. خواب‌آلودگی، فاصله از منبع صدا، شدت صدا، وضعیت توجه و سن رشدی می‌توانند واکنش نوزاد را تغییر دهند. اگر والدین به‌طور مکرر احساس می‌کنند نوزاد به صداها واکنش نشان نمی‌دهد، ارزیابی شنوایی باید جدی گرفته شود.
واکنش طبیعی نوزاد به صدا چگونه تغییر می‌کند؟
در ماه‌های نخست، نوزاد ممکن است با پلک‌زدن، مکث در مکیدن، تغییر حرکت بدن یا آرام‌شدن به صدای ناگهانی پاسخ دهد. با افزایش سن، چرخاندن سر به سمت صدا، توجه به صدای والدین و واکنش به نام به‌تدریج واضح‌تر می‌شود. تفاوت فردی وجود دارد و برای قضاوت باید مجموعه رفتارها در طول زمان بررسی شود.
چه نشانه‌هایی نیاز به ارزیابی دارند؟
- واکنش بسیار کم یا نامشخص به صداهای محیطی در موقعیت‌های مختلف
- واکنش بهتر به حرکات و نشانه‌های دیداری نسبت به صدا
- نداشتن یا کاهش تدریجی غان‌وغون و بازی‌های صوتی
- بی‌توجهی مداوم به صدای والدین یا نام خود در سنین بالاتر
- سابقه بستری NICU، عفونت‌های خاص، سابقه خانوادگی کم‌شنوایی یا عوامل خطر پزشکی
غربالگری شنوایی نوزاد چه اهمیتی دارد؟
غربالگری شنوایی نوزاد برای شناسایی زودهنگام کودکانی طراحی شده است که ممکن است به ارزیابی تشخیصی دقیق‌تر نیاز داشته باشند. قبولی در غربالگری اولیه احتمال برخی انواع کم‌شنوایی را کاهش می‌دهد، اما همه مشکلات شنوایی را برای تمام آینده رد نمی‌کند. اگر بعداً نشانه جدیدی ایجاد شود، ارزیابی مجدد لازم است.
اگر نوزاد در غربالگری رد شده باشد چه کنیم؟
ردشدن در غربالگری به معنای تشخیص قطعی کم‌شنوایی نیست. عوامل موقتی مانند مایع گوش میانی یا شرایط زمان آزمون می‌توانند بر نتیجه اثر بگذارند. پیگیری توصیه‌شده توسط شنوایی‌شناس باید در زمان مناسب انجام شود تا در صورت وجود مشکل، مداخله زودهنگام به تأخیر نیفتد.
ارتباط شنوایی با رشد گفتار و زبان
کودک برای یادگیری گفتار باید به الگوهای صوتی زبان دسترسی کافی داشته باشد. کاهش شنوایی، به‌ویژه اگر پایدار و شناسایی‌نشده باشد، می‌تواند بر رشد واژگان، تلفظ و درک زبان اثر بگذارد. به همین دلیل در کودکانی که تأخیر گفتار دارند، بررسی وضعیت شنوایی بخشی مهم از ارزیابی جامع است.
آیا می‌توان شنوایی کودک را در خانه آزمایش کرد؟
مشاهده واکنش‌های روزمره می‌تواند اطلاعات مفیدی به والدین بدهد، اما آزمون خانگی جایگزین ارزیابی شنوایی نیست. ایجاد صداهای بسیار بلند یا نزدیک گوش کودک نیز توصیه نمی‌شود. اگر نگرانی وجود دارد، شنوایی‌شناس می‌تواند از آزمون‌های متناسب با سن استفاده کند.
چه زمانی به گفتاردرمانگر مراجعه کنیم؟
اگر علاوه بر نگرانی شنوایی، کودک در رشد غان‌وغون، واژگان، درک دستورها یا ارتباط اجتماعی نیز تأخیر دارد، ارزیابی گفتار و زبان می‌تواند مکمل بررسی شنوایی باشد. در صورت وجود یافته پزشکی، همکاری شنوایی‌شناس، متخصص گوش و حلق و بینی و آسیب‌شناس گفتار و زبان اهمیت دارد.
منابع مرتبط در گفتار توانگستر
برای مطالعه بیشتر درباره مراحل رشد ارتباطی، بخش رشد گفتار و زبان را ببینید. برای بررسی خدمات ارزیابی کودک به صفحه کلینیک گفتاردرمانی مراجعه کنید. مطالب مرتبط با اوتیسم و ارتباط نیز در بخش اوتیسم و ارتباط در دسترس است و برای هماهنگی می‌توانید از صفحه تماس با گفتار توانگستر استفاده کنید.
جمع‌بندی
اگر نوزاد به‌طور مکرر به صدا واکنش نشان نمی‌دهد، بهتر است به جای انتظار طولانی یا آزمون‌های خانگی نامعتبر، ارزیابی شنوایی انجام شود. شناسایی زودهنگام مشکل شنوایی یا رشدی می‌تواند مسیر مداخله مناسب را سریع‌تر روشن کند.
یک پاسخ